Nederlands MediaNetwerk


Door Geert-Jan Bogaerts. Er zit iets fundamenteel fout in ons online gedrag. We brengen een steeds groter deel van onze tijd door op netwerksites als
Facebook en
Hyves en zonder
Google zijn we ernstig onthand. Met alle getwitter en gechat en zucht naar informatie staan we er echter nauwelijks bij stil dat we ons met huid en haar overleveren aan ondernemingen wier enige doel het is om winst te maken. Even een paar kleine statistieken. Facebook trekt inmiddels in de VS al meer bezoek dan Google, jarenlang de onbetwiste nummer een. Het bedrijf heeft wereldwijd inmiddels 400 miljoen ingeschreven gebruikers; het kan daarmee bogen op een groter 'bevolksingsaantal' dan alle andere landen op China en India na. Een op de acht stellen in de VS heeft elkaar online, via sociale media, ontmoet. Internetpubliciste
Karin Spaink noemt de sociale media in een recente blogpost 'een nieuw maatschappelijk middenveld'. Sociale media spelen een centrale rol in het maatschappelijk debat, omdat ze per definitie worden gevuld door deelnemers aan dat debat. Spaink verhaalt hoe Facebook eind 2008 honderden foto's verwijderde van vrouwen die borstvoeding gaven. Logisch, vanuit het perspectief van een puur commercieel redenerende onderneming: die wil een zo aantrekkelijk mogelijke omgeving creëren voor adverteerders. Facebook is een Amerikaans bedrijf, en opereert vanuit een samenleving die in een flink aantal opzichten behoorlijk veel preutser is dan wij gewend zijn. Maar zij stelt wel de terechte vraag wat onze grondwettelijke rechten op de vrije meningsuiting waard zijn als ze worden ingeperkt door commerciële overwegingen. Sommige internetdenkers voeren deze redenering veel verder door. Zij stellen dat we voor onze sociale contacten in veel te hoge mate afhankelijk zijn geworden van moderne internettechnieken.
Nicholas Carr schreef in een beroemd geworden artikel in de
Atlantic Monthly dat 'Google dom maakt' – we kunnen het niet langer opbrengen om ons een uur of langer te concentreren op een tekst. Onze neurale paden worden door een overmatig gebruik van moderne informatietechnologie (het internet) verlegd en ingekort, en we kunnen het niet meer opbrengen om zelfstandig te denken. Die klacht doet een beetje denken aan wat Socrates 2500 jaar geleden al zei: het schrift, zei de oude wijsgeer tegen Phaedros, maakt mensen dom, omdat ze erop gaan vertrouwen en niet langer hun geheugen oefenen. Natuurlijk zijn we afhankelijk geworden van internet, maar niet in meer of mindere mate dan we afhankelijk zijn van elektriciteit, stromend water en het riool. Zeer dus. Maar op die manier kweekt elke nieuwe technologie die op grote schaal wordt omarmd zijn eigen afhankelijkheid. Dat is het kenmerk van vooruitgang. Zorgwekkender misschien is een ander type afhankelijkheid, waarover de
Universiteit van Maryland in april van dit jaar een onderzoek publiceerde. De onderzoekers vroegen 200 studenten een etmaal lang niet te sms'en, twitteren of anderszins contacten te onderhouden via de sociale media. 'In hun wereld betekent het leven zonder media feitelijk het leven zonder familie of vrienden', aldus een van de onderzoekers. De studenten beschreven onthoudingsverschijnselen als angst, onbehagen en nervositeit. Maar zelfs deze afhankelijkheid kan gerelativeerd worden met de opmerking dat we dezelfde emoties voelen als we geen gas, water en licht meer hebben. Sociale media en de technieken die deze mogelijk maken zijn simpelweg verworvenheden van de moderne tijd. Volgens mij heeft Karin Spaink precies de vinger op de zere plek gelegd. Het werkelijke probleem is dat op internet een paar ondernemingen feitelijk de dienst uitmaken en deze dus te veel macht krijgen. Stel dat Facebook of Google morgen omvallen, of besluiten ineens veel geld te vragen voor hun diensten; zo'n stap zou een enorme psychologische en economische klap zijn voor veel mensen. En waar internet op andere terreinen een arena van overvloed is, hebben Facebook en Google niet veel te duchten van stevige concurrentie. Ze omspannen de wereld en genieten marktaandelen van tegen de 100 procent. Echte alternatieven zijn er niet. Het is hoog tijd dat die er komen. Feitelijk zijn de diensten die zij aanbieden nutsvoorzieningen geworden. Van oudsher zijn nutsvoorzieningen in handen van de overheid. Tegenwoordig zijn ze, in Nederland ten minste, grotendeels geprivatiseerd. De overheid zorgt dan wel, via de
Nationale Mededingingsautoriteit NMA, voor een voldoende open markt waarin concurrentie een kans krijgt. We hoeven voor de oplossing van ons afhankelijkheidsprobleem niet direct naar de overheid te kijken. Ik zie meer in open source. Zoals het besturingssysteem
Linux inmiddels een behoorlijke doorn in de zij van
Microsoft is, moet het vanuit de open-source gemeenschap toch ook mogelijk zijn om Google en Facebook-alternatieven op te zetten? Al is het maar uit een oogpunt van geestelijke volksgezondheid.
Geert-Jan Bogaerts is oprichter van Raker
www.raker.nl
www.demandmedia.com Lees van Geert-Jan ook: -
Seks, het koningshuis en ander vertier -
Publicatiemachine Demand Media breekt uitgeversmarkt open -
Nieuwe journalistiek bij wikileaks en paper.li -
Uitgevers, grijp je kans -
Wat als de journalistiek ten onder gaat -
Die Balkenende toch... een fan van sociale media -
The long tail in de popmuziek -
Blokker passé

Weergaven: 44

Opmerking

Je moet lid zijn van Nederlands MediaNetwerk om reacties te kunnen toevoegen!

Wordt lid van Nederlands MediaNetwerk

Interviews

[Interview] Allard Ruyl: Talpa Network bereikt wekelijks ruim twaalf miljoen Nederlanders

Allard Ruyl is CEO van Media Solutions, het saleshuis van Talpa Network. Wij spreken hem over de ontwikkeling van de markt

[Interview] Anna Nooshin: Soms heerst nog steeds de gedachte dat influencers magische krachten hebben

Voor het tweede jaar op rij staat Anna Nooshin op nummer 1 in DeInfluencer50 en is daarmee opnieuw de invloedrijkste influencer in Nederland. Wij spreken haar

[Interview] Mark de Weerd: zijn zijn voorspellingen uitgekomen?

Eind 2018 keken we met een aantal kenners vooruit op de programmaticmarkt van 2019. Onder anderen Mark de Weerd, Country Manager Benelux van Improve Digital, zette een aantal trends op een rijtje. Welke zijn daadwerkelijk uitgekomen en wat kunnen we verwachten voor 2020?

[Interview] Martijn Standaart: Met Scoupy bereikt Sanoma doelgroepen nog beter

Sinds de zomer van 2018 maakt Scoupy deel uit van Sanoma FMCG dat zich met tal van mediamerken richt op FMCG-bedrijven. Martijn Standaart is op 1 oktober 2019 begonnen als directeur

[interview] Sebastiaan van Rijnsoever over Sublime

Sebastiaan van Rijnsoever is sinds november 2018 Managing Director van Sublime. Sublime is meer dan alleen de radiozender en is bezig zich het merk verder uit te bouwen. We spraken hem daarover

Nieuwsbrief


Nieuwsbrief


Meld je aan voor de nieuwsbrief! Iedere dinsdag het nieuwste media nieuws, de scherpste communicatie columns en de beste vacatures in jouw inbox

Naam:
Email addres:

 

Bestaande en nieuwe leden krijgen de nieuwsbrief automatisch toegestuurd (opt-out)


Klik hier voor de meest recente nieuwsbrief

 

 

Stuur ons uw persberichten!

Het Nederlands MediaNetwerk ontvangt graag uw - voor media- en communicatie professionals relevante - persberichten! Stuur ze naar

info@nederlandsmedianieuws.nl

Afzenders van persberichten ontvangen automatisch het wekelijkse online magazine Nederlands MediaNieuws

Columns

[Column] Bas Vlugt: Welkom in het duopolie van Christian & John

Consolidatie in de Nederlandse media is niet nieuw maar de overname van Sanoma door DPG Media is wel een heel groot hoofdstuk in dit verhaal en legt de krachtsverhoudingen bloot

[Column] Michiel Rotteveel: Een pleidooi voor de mens achter de data

Ik merk dat we soms vergeten dat de data afkomstig zijn van echte mensen. Het gevaar bestaat dat we ons te veel laten leiden door de cijfers en daarmee de menselijke maat uit het oog verliezen

Jeroen Verkroost: hoe word je futurist? Wat zijn Spotify’s Decennium Billboards?

Hoe word je Futurist? Wat zijn Spotify’s Decennium Billboards? Luistert jouw telefoon je af? Heeft TV nog toekomst? Podcasts, is Doornroosje ontwaakt? Hoe shopt de jeugd? Wordt Alexa empathischer

Jeroen Verkroost: Startup drama, Baby Yoda, Het einde van TMG, Memes zijn massamedia, pas op voor het ANP, Tools voor journalistiek, Who killed the Torrent?

Via de uitstekende Handpicked-nieuwsbrief las ik het verhaal van een mislukte Nederlandse startup: CRM-systeem Lily, een bedrijf dat werd opgericht door de mensen die eerder het bedrijf Voys oprichtte en zeer succesvol maakten. Hier vallen lessen te leren

[Commercial Review] Gijs van der Togt: 15 sec Bol.com, nét niet Samsung en lekker Amsterdamse Ace & Tate

In hoeverre beïnvloeden advertisingmechanismen die online goed werken, ook steeds meer televisiereclame? Bol.com koos vorig jaar voor het digitale bureau DEPT als haar nieuwe lead agency. En dat was na 12 jaar reclamebureau een best verrassende keuze

Badge

Bezig met laden...

© 2019   Gemaakt door Bas Vlugt.   Verzorgd door

Banners  |  Een probleem rapporteren?  |  Algemene voorwaarden