Nederlands MediaNetwerk


Door Geert-Jan Bogaerts. Er zit iets fundamenteel fout in ons online gedrag. We brengen een steeds groter deel van onze tijd door op netwerksites als
Facebook en
Hyves en zonder
Google zijn we ernstig onthand. Met alle getwitter en gechat en zucht naar informatie staan we er echter nauwelijks bij stil dat we ons met huid en haar overleveren aan ondernemingen wier enige doel het is om winst te maken. Even een paar kleine statistieken. Facebook trekt inmiddels in de VS al meer bezoek dan Google, jarenlang de onbetwiste nummer een. Het bedrijf heeft wereldwijd inmiddels 400 miljoen ingeschreven gebruikers; het kan daarmee bogen op een groter 'bevolksingsaantal' dan alle andere landen op China en India na. Een op de acht stellen in de VS heeft elkaar online, via sociale media, ontmoet. Internetpubliciste
Karin Spaink noemt de sociale media in een recente blogpost 'een nieuw maatschappelijk middenveld'. Sociale media spelen een centrale rol in het maatschappelijk debat, omdat ze per definitie worden gevuld door deelnemers aan dat debat. Spaink verhaalt hoe Facebook eind 2008 honderden foto's verwijderde van vrouwen die borstvoeding gaven. Logisch, vanuit het perspectief van een puur commercieel redenerende onderneming: die wil een zo aantrekkelijk mogelijke omgeving creëren voor adverteerders. Facebook is een Amerikaans bedrijf, en opereert vanuit een samenleving die in een flink aantal opzichten behoorlijk veel preutser is dan wij gewend zijn. Maar zij stelt wel de terechte vraag wat onze grondwettelijke rechten op de vrije meningsuiting waard zijn als ze worden ingeperkt door commerciële overwegingen. Sommige internetdenkers voeren deze redenering veel verder door. Zij stellen dat we voor onze sociale contacten in veel te hoge mate afhankelijk zijn geworden van moderne internettechnieken.
Nicholas Carr schreef in een beroemd geworden artikel in de
Atlantic Monthly dat 'Google dom maakt' – we kunnen het niet langer opbrengen om ons een uur of langer te concentreren op een tekst. Onze neurale paden worden door een overmatig gebruik van moderne informatietechnologie (het internet) verlegd en ingekort, en we kunnen het niet meer opbrengen om zelfstandig te denken. Die klacht doet een beetje denken aan wat Socrates 2500 jaar geleden al zei: het schrift, zei de oude wijsgeer tegen Phaedros, maakt mensen dom, omdat ze erop gaan vertrouwen en niet langer hun geheugen oefenen. Natuurlijk zijn we afhankelijk geworden van internet, maar niet in meer of mindere mate dan we afhankelijk zijn van elektriciteit, stromend water en het riool. Zeer dus. Maar op die manier kweekt elke nieuwe technologie die op grote schaal wordt omarmd zijn eigen afhankelijkheid. Dat is het kenmerk van vooruitgang. Zorgwekkender misschien is een ander type afhankelijkheid, waarover de
Universiteit van Maryland in april van dit jaar een onderzoek publiceerde. De onderzoekers vroegen 200 studenten een etmaal lang niet te sms'en, twitteren of anderszins contacten te onderhouden via de sociale media. 'In hun wereld betekent het leven zonder media feitelijk het leven zonder familie of vrienden', aldus een van de onderzoekers. De studenten beschreven onthoudingsverschijnselen als angst, onbehagen en nervositeit. Maar zelfs deze afhankelijkheid kan gerelativeerd worden met de opmerking dat we dezelfde emoties voelen als we geen gas, water en licht meer hebben. Sociale media en de technieken die deze mogelijk maken zijn simpelweg verworvenheden van de moderne tijd. Volgens mij heeft Karin Spaink precies de vinger op de zere plek gelegd. Het werkelijke probleem is dat op internet een paar ondernemingen feitelijk de dienst uitmaken en deze dus te veel macht krijgen. Stel dat Facebook of Google morgen omvallen, of besluiten ineens veel geld te vragen voor hun diensten; zo'n stap zou een enorme psychologische en economische klap zijn voor veel mensen. En waar internet op andere terreinen een arena van overvloed is, hebben Facebook en Google niet veel te duchten van stevige concurrentie. Ze omspannen de wereld en genieten marktaandelen van tegen de 100 procent. Echte alternatieven zijn er niet. Het is hoog tijd dat die er komen. Feitelijk zijn de diensten die zij aanbieden nutsvoorzieningen geworden. Van oudsher zijn nutsvoorzieningen in handen van de overheid. Tegenwoordig zijn ze, in Nederland ten minste, grotendeels geprivatiseerd. De overheid zorgt dan wel, via de
Nationale Mededingingsautoriteit NMA, voor een voldoende open markt waarin concurrentie een kans krijgt. We hoeven voor de oplossing van ons afhankelijkheidsprobleem niet direct naar de overheid te kijken. Ik zie meer in open source. Zoals het besturingssysteem
Linux inmiddels een behoorlijke doorn in de zij van
Microsoft is, moet het vanuit de open-source gemeenschap toch ook mogelijk zijn om Google en Facebook-alternatieven op te zetten? Al is het maar uit een oogpunt van geestelijke volksgezondheid.
Geert-Jan Bogaerts is oprichter van Raker
www.raker.nl
www.demandmedia.com Lees van Geert-Jan ook: -
Seks, het koningshuis en ander vertier -
Publicatiemachine Demand Media breekt uitgeversmarkt open -
Nieuwe journalistiek bij wikileaks en paper.li -
Uitgevers, grijp je kans -
Wat als de journalistiek ten onder gaat -
Die Balkenende toch... een fan van sociale media -
The long tail in de popmuziek -
Blokker passé

Weergaven: 45

Opmerking

Je moet lid zijn van Nederlands MediaNetwerk om reacties te kunnen toevoegen!

Wordt lid van Nederlands MediaNetwerk

Interviews

[Interview] Paul Römer namens Vereniging van Commerciële Radio over gewenste vergunningsverlenging: "Nood is hoog"

Net als andere sectoren heeft de radiosector een moeilijke tijd als gevolg van de coronacrisis. Nederlands MediaNetwerk sprak met Paul Römer, voorzitter van de VCR over de frequentieproblematiek en de toekomst

WE Fashion X LINDA. Zilveren Cross Media Case 2020

Op 1 juli 2020 worden de Cross Media Awards 2020 uitgereikt. Talpa draagt RTL draagt WE Fashion X LINDA. voor als Cross Media Case. We spreken met Jildou van der Bijl, creatief directeur bij LINDA. & Net5

Monique Pennings Cross Media Vrouw van het Jaar 2020

Monique Pennings is Manager Media & Marketing Partnerships bij Jumbo. Cross Media Vrouw van het Jaar 2020. Wij spreken haar over haar visie op crossmedia

Milka – De Smaak van Nederland Zilveren Cross Media Case van het Jaar 2020

Op 1 juli 2020 worden de Cross Media Awards 2020 uitgereikt. Wavemaker draagt de campagne Milka – De Smaak van Nederland voor als Cross Media Case. We spreken met Rhandy Biemans van Milka over deze campagne

[Cross Media Vrouw] Jildou van der Bijl over LINDA. en Net5

Jildou van der Bijl is creatief directeur bij LINDA. & Net5. Zij is genomineerd voor Cross Media Vrouw van het Jaar 2020. Wij spreken haar over haar visie op crossmedia

Nieuwsbrief


Nieuwsbrief


Meld je aan voor de nieuwsbrief! Iedere dinsdag het nieuwste media nieuws, de scherpste communicatie columns en de beste vacatures in jouw inbox

Naam:
Email addres:

 

Bestaande en nieuwe leden krijgen de nieuwsbrief automatisch toegestuurd (opt-out)


Klik hier voor de meest recente nieuwsbrief

 

 

Stuur ons uw persberichten!

Het Nederlands MediaNetwerk ontvangt graag uw - voor media- en communicatie professionals relevante - persberichten! Stuur ze naar

info@nederlandsmedianieuws.nl

Afzenders van persberichten ontvangen automatisch het wekelijkse online magazine Nederlands MediaNieuws

Columns

Jeroen Verkroost: Hoe ontsnapt Trump? Wie leest allemaal jouw iPhone-clipboard uit? Hoe ziet de wereld eruit in 2030?

Jeroen Verkroost speurt het internet af naar de interessantste artikelen over media, mediagebruik en trends in de branche

[Column] Paola Cassone: Digitaal willen we allemaal

De grote winnaars van dit jaar zijn – naast de producenten van plexiglas en mondkapjes – de digitale diensten. Iedere digitale dienst die je je kunt bedenken, laat letterlijk een dikke plus zien

[Column] Reinier Rombouts: Covid-19 als accelerator van digitalisering

Urgentie en relevantie zijn de sterkste motoren voor verandering. Bedrijven en organisaties praten al jaren over digitale transformaties en tuigden met regelmaat ambitieuze veranderprogramma’s op om nu echt digitale stappen te zetten

Jeroen Verkroost: TikTok for Business? Vertrouw jij het nieuws? Lossen economen Fake News op?

Jeroen Verkroost speurt het internet af naar de interessantste artikelen over media, mediagebruik en trends in de branche

[Column] Jerome Kuijken: Vallende kwartjes

Het programma Veronica Inside, dat eerder Voetbal Inside heette, lag de afgelopen jaren constant onder vuur. Onder het mom van satire en kleedkamerhumor krijgen mensen die niet wit, hetero of man zijn er wekelijks van langs

Badge

Bezig met laden...

© 2020   Gemaakt door Bas Vlugt.   Verzorgd door

Banners  |  Een probleem rapporteren?  |  Algemene voorwaarden